YERKÖPRÜ ŞELALESİ
Çevre ve Orman Bakanlığı Doğa koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nce Türkiye’de koruma altına alınan 94 tabiat anıtı ağacın yanı sıra tabii ve tabiat olaylarının meydana getirdiği özelliklere sahip 8 ayrı tabiat parçasından birisi olma özelliğini taşıyan Yerköprü Şelalesi, 03 Mayıs 2011 tarihinde Tabiat Anıtı olarak tescillendi. Mut İlçe merkezine 35 kilometre uzaklıktaki şelaleyle ilgili uzmanların yaptığı araştırmada, 110 milyon yıl önce Kretase (Tebeşir Dönemi) yaşlı kireçtaşlarının faydalanması sonucunda çok dar bir kaynak suyun varlığıyla ortaya çıktığı belirtiliyor. Yaklaşık 30 metre yükseklikten akan şelalenin, kendisini oluşturan 200 metre uzunluğunda, 10 metre genişliğinde ve tabanı 10-15 metre derinliğinde göl olan su tünelinin içerisindeyse doğallığı bozulmamış sarkıt ve zengin bitki örtüsü yer alıyor. En etkili yerlerden biri olan ve köprü görevini gören mağarası.
ALAHAN MANASTIRI ÖRENYERİ
Mersin ili, Mut İlçesinin 20 km kuzeyinde 1300 m yükseklikte Geçimli köyü civarındadır. Evliya Çelebi'nin "Ustasının elinden yeni çıkmış gibi duruyor" diye anlattığı Alahan Manastırı, Göksu Vadisine bakan dik bir yamaca oturtulmuştur.
M.S. 5. ve 6. yüzyıllar arasında yoğun olarak kullanılan ve Hristiyanlar için “Hac Merkezi” olduğu düşünülen, Alahan Manastırı yapılar topluluğu, Torosların yamaçlarındaki özgün topografik konumu, zengin bezemeli iki büyük kilisesi, vaftizhanesi, sütunlu yolu, kaya mezarları, su kaynakları, hamamı ve konaklama yerleri ile Erken Hıristiyan sanatında ve Bizans Mimarlık Tarihinde önemli bir yere sahiptir.
440-442 yıllarında yapılmış olduğu tahmin edilen Alahan Manastırı Batı Kilisesi, Manastır, Doğu Kilisesi, kayalara oyulmuş keşiş odacıkları ve çevredeki mezarlardan oluşmaktadır. Kilise binaları, Ayasofya Müzesi ile ortak mimari özellikleri taşımaktadır. Süslemesinde usta bir taş oymacılığı görülür. İlk kilise korint başlıkla iki dizi sütunla üç nefe ayrılmıştır. Narteksten ana mekana geçilen kapının atkı ve yan dikmeleri kabartmalarla süslüdür. St. Paul, St. Pierre figürlerinden başka bir çelengi taşıyan altışar kanatlı Cebrail, Mikail'in simgesel yaratıkları ezişi, kükreyen aslan, kartal ve öküz sembolleri, incil yazarlarının tasvirleri, üzüm salkımları, asma yaprakları ve balık motifleri zengin bir şekilde tasfir edilmiştir.
Kiliselerin doğusundaki geniş avlunun güneyinde dinsel törenlerin yapıldığı dehliz, 11 m uzunluğunda kemerli ve sütunlu bir galeri şeklindedir. Galerinin ortasında kalabalık kabartma süsleme ile her yanı işli büyük bir niş bulunmaktadır. Galeride apsisli vaftizhane ve karşısında Alahan Manastırının en görkemli yapısı olan mezarlar bulunmaktadır. Bu mezarların kuzey duvarı kayaya yontulmuş, üst örtüsü yoktur. Ana nefin ortası ilginçtir. Burası paye ve sütunlara oturan dört kemerle örtülü kare planlı bir kule biçimindedir. Kule yukarıda sekizgene dönüştürülmüştür. Kapı çerçevesi süslüdür. M.S. 5 ve 6. yüzyıllara tarihlenen kutsal alanda üç nefli ve nartheksli büyük bir bazilika bulunmaktadır. Bazilikanın apsisi kullanılarak yapılan kiliseye ait apsiste yine rahiplere ait oturma kademeleri (sythronos) görülebilmektedir. En doğuda kompleksin en önemli yapısı olan Doğu Kilisesi veya “Kubbeli Kilise” vardır. Kesme taştan inşa edilmiştir ve her yeri kabartmalarla süslüdür. Alahan Manastırı mimarisindeki bir takım farklı teknik uygulamalar, taş işçiliği ve abartmabezemeleri ile Anadolu’da yer alan son derece ünik eserlerden bir tanesidir.
UZUNCABURÇ OLBA KRALLIĞI - ROMA YOLU - ADAM KAYALAR
Olba (Ura) Antik Kenti, Mersin’in Silifke ilçesinde yer alır. Helenistik dönemde Olba Krallığı’nın merkezi ve önemli bir ticaret şehridir. Olba aynı zamanda önemli bir dinsel merkez olmuştur. Özellikle Hıristiyanlık döneminde bu durum yazılı kaynaklar dışında dinsel mimari kalıntılarda da kendini göstermektedir. Olba akropolisinin batısında bulunan büyük kilise kalıntısı, akropolis üzerinde yer alan küçük kilise kalıntıları ve su kemerinin bulunduğu akropolisin doğusundaki vadide geniş bir alana yayılan manastır kalıntıları bunlar arasında sayılabilir.
Antik Cadde (Roma Yolu)- Mersin
Tarsus ilçesinde bulunan Cumhuriyet Meydanı’nda, 1993 yılında bir temel kazısı sırasında tesadüfen birtakım buluntulara rastlanması üzerine başlayan kazılarda, Romalılar tarafından MS 1. yüzyılda yapıldığı tahmin edilen, doğu-batı yönlü bir cadde ve buranın çevresinde çeşitli dönemlere ait yapı kalıntıları ortaya çıkarılmıştır.
ADAM KAYALAR
Adamkayalar olarak adlandırılan kaya kabartmaları, Mersin’in Erdemli ilçesinde, Şeytan Deresi Vadisi içinde yer alır. Korykos Antik Kenti surlarının yaklaşık 10 kilo metre kuzeyinde yer alan ve yönetici sınıfın anıt mezarları niteliğindeki Adamkayalar, dönemin günlük yaşantısına ışık tutan 11 adet rölyeften oluşmaktadır. Adamkayalar kabartmaları, sahnelerin altında bulunan ve ölen rahiplerin adlarının yazıldığı anlaşılan yazıtların incelenmesi sonucunda MÖ 2. yüzyıla tarihlendirilmiştir.
